ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಕರೂರ್ ದುರಂತ

ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕರೂರ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಜಯ್ ಪ್ರಚಾರ ರ್ಯಾಲಿಯಲ್ಲಿ 41 ಜನರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ ದುರಂತ ಘಟನೆಯನ್ನು ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪಘಾತ ಎಂಬಂತೆ ನೋಡಬಾರದು. ಇದು ಚಲನಚಿತ್ರ ತಾರೆಯರನ್ನು ದೇವರಂತೆ ಪೂಜಿಸುವ ಅಭಿಮಾನಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅಂತಿಮ ಅವನತಿಯನ್ನು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ದುರಂತ ಘಟನೆಯು ಯುವ ಪೀಳಿಗೆಯ ‘ರಾಜಕೀಯ ರಹಿತ’ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುವ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿರುವ ರಚನಾತ್ಮಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಬೆಳಕಿಗೆ ತಂದಿದೆ.

ಈ ಘಟನೆ ನಮ್ಮ ಮುಂದೆ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ. ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷದ ಬೆಂಬಲಿಗರು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಇರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ವರ್ತಿಸದೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಪ್ರಜ್ಞೆಯೂ ಇಲ್ಲದೆ, ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಮತಾಂಧರಂತೆ ಏಕೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ? ಇಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ‘ಅಂಧಾಭಿಮಾನಿಗಳು, ಅಂಧಭಕ್ತರು’ ಎಂದೆಲ್ಲಾ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಯುವ ಸಮೂಹದ ಈ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಅವರು ಮಾತ್ರ ಕಾರಣರೇ? ಅವರಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡಲು ವಿಫಲವಾದ ಈ ಸಮಾಜ, ಅವರ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕಾದ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಧ್ವನಿಯಾಗಬೇಕಾದ ಚಳುವಳಿಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲವೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ.

ವಾಸ್ತವ ಮತ್ತು ನೆರಳು –  ಪರದೆ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ!

ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯದ ನಡುವಿನ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಸದೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಎಂಜಿ ರಾಮಚಂದ್ರನ್,   ಕರುಣಾನಿಧಿ , ಜಯಲಲಿತಾ , ವಿಜಯಕಾಂತ್ ಅವರಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಸಿನಿಮಾ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಈ ಎರಡೂ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಆದರೆ, ಅವರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಅವರ ಬೆಂಬಲಿಗರಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಮಟ್ಟದ ರಾಜಕೀಯ ನಾಗರಿಕತೆ ಇತ್ತು. ಆ ನಾಗರಿಕತೆಯು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ಶವ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ,  ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸ್ಟಾಲಿನ್ ಕರೂರ್ ಘಟನೆಯನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಯಿಂದ ನಿಭಾಯಿಸಿದ ರೀತಿ ಜನರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಗಳಿಸಿದೆ.  ಕರೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಭೆಗೆ ಅಂತಹ ರಾಜಕೀಯ ನಾಗರಿಕತೆ ಅಥವಾ ರಾಜಕೀಯ ಲಕ್ಷಣವಿಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಯುವಕರು ತಮ್ಮ  ಸ್ಟಾರ್ ಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ನಟರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅವರನ್ನು ನೈತಿಕವಾದಿಗಳು, ನ್ಯಾಯದ ಸಂಕೇತಗಳು, ಬಹುತೇಕ ಪೌರಾಣಿಕ ಪಾತ್ರಗಳಂತೆ ನೋಡುತ್ತಾರೆ. ಯುವಜನರಲ್ಲಿ ವಿವೇಚಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ನೆರಳು ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವದ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಅಸಮರ್ಥರಾದ ಜನರಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಶಿಕ್ಷಣದ ಪಾಠವೇನು?

ಈ ಯುವಕರ ಮನಸ್ಥಿತಿಯ ಹಿಂದೆ, ಇಂದು ನಾವು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿರುವ ಒಂದು ಅಂಶವೆಂದರೆ ಅದು ನಮ್ಮ ಇಂದಿನ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. 1990 ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು, ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕತೆ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದ್ದವು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಿದ ಆ ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇಂದು ಎಲ್ಲಿದೆ? ಉದಾರೀಕರಣ ನೀತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ , 2010ರ ನಂತರ, STEM (ವಿಜ್ಞಾನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್, ಗಣಿತ) ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ  ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಗಮನ ಹರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾಳಜಿ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯತೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇಂದು, ಯುವಕರು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ ಬರುತ್ತಿರುವಾಗ, ನಾಗರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಹೊರೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅಂಚಿನಲ್ಲಿಡಲಾಗಿದೆ. ಜನಾಗ್ರಹ (Janaagraha) ಅವರ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಇಂದು ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕ  ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೇವಲ 6 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ಸಮಯವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮೀಸಲಿಡಲಾಗಿದೆ. ಹೊಸ ಶಿಕ್ಷಣ ನೀತಿ (NEP 2020), ಮೂಲಭೂತ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ನಾಗರಿಕ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಹೊರಗಿಡಲಾಗಿದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ನಾವು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಮನೋಭಾವ, ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಕೌಶಲ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಕೊರತೆಯಿರುವ ಪೀಳಿಗೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ. “ಎಲ್ಲವೂ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ” ಎಂಬ  ಜಾಗತೀಕರಣದ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಮನೋಭಾವದಲ್ಲಿ, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಯಶಸ್ಸೊಂದೇ ಜನರ ಗುರಿಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯತ್ತ ಸಾಗುವುದೆಂದರೆ, ಅದರ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಿಂದ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ; ಅದು ಜಾಗೃತ ನಾಗರಿಕರ ಧ್ವನಿಯಿಂದಲೂ ಆಗಿದೆ.

 ಡಿಜಿಟಲ್ ಜೈಲು!

ಭಾರತದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ. 30 ರಿಂದ 32ರಷ್ಟು ಜನರು ಜನರಲ್ ಝಡ್ (1997 ಮತ್ತು 2012ರ ನಡುವೆ ಜನಿಸಿದವರು) ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಯುವ ಪಡೆಯು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಚಕ್ರವನ್ನು ಹಿಡಿದು ತಿರುಗಿಸುತ್ತಿಲ್ಲವೇಕೆ? ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರ (CSDS) ನಡೆಸಿದ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಶೇ. 72ರಷ್ಟು ಯುವಕರು ರಾಜಕೀಯ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಹೊರಗಿರುತ್ತಾರೆ . ಯುವಜನರು ದಿನಕ್ಕೆ ಸರಾಸರಿ 4.5 ಗಂಟೆಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ತಮ್ಮ ಸ್ಮಾರ್ಟ್‌ಫೋನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಟ್ವಿಟರ್ ಮತ್ತು ಇನ್‌ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್ ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳಂತಹ ವೇದಿಕೆಗಳು ಮೀಮ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ತುಣುಕುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಯುವಜನರು ಆಳವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ಓದಲು ಅಸಹನೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಕೇವಲ ತಲೆಬರಹಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಓದಲು, ಮೇಲ್ನೋಟದ ಜ್ಞಾನದೊಂದಿಗೆ ಬದುಕಲು ಒಗ್ಗಿಕೊಂಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಡೇಟಾ ಮತ್ತು ಗುಪ್ತಚರ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಗೂಗಲ್ ಮತ್ತು ಕಾಂಟಾರ್ (Kantar) ನಡೆಸಿದ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಜನರಲ್ ಝಡ್ (Gen Z) ಯುವಕರಲ್ಲಿ ಶೇ. 91 ರಷ್ಟು ಜನರು ತಮ್ಮ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದಿಂದ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮದ ರಚನೆಯೇ ಅವರನ್ನು ‘ಪ್ರತಿಧ್ವನಿ ಕೋಣೆಗಳಲ್ಲಿ’ (Echo Chambers) ಸಿಲುಕಿಸುತ್ತದೆ, ಪದೇ ಪದೇ ಅವರು ಇಷ್ಟಪಡುವ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆಯು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವು ನೆರಳು ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವದ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ ಚಲನಚಿತ್ರ ತಾರೆಯರ ಆರಾಧನೆಯತ್ತ ತಿರುಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ತಾರೆಯರಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. 

ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಎಲ್ಲಿದೆ?

ಮಗುವಿನಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ ತುಂಬುವ ಮೊದಲ ಶಾಲೆ ಮನೆ. ಆದರೆ, ಇಂದು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ, ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಹೊರೆ ಪೋಷಕರ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರಿದೆ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವ ಸಮಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಅವರ ಮಾತು ಅಂಕಗಳು ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗಿಲ್ಲ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ , ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾಳಜಿಯನ್ನು ಅಂಕಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ ಅನಗತ್ಯ ಹೊರೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಒಟಿಟಿ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಬಿಡುವಿನ ವೇಳೆಯನ್ನು ಕಳೆಯುವ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ , ಸಿನಿಮಾ ಮತ್ತು ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿಗಳು ಸಂಭಾಷಣೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಯುವ ಪೀಳಿಗೆ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರನ್ನು ಚಲನಚಿತ್ರ ತಾರೆಯರನ್ನು ಪೂಜಿಸುವಂತೆ ನೋಡಲು ಒಗ್ಗಿಕೊಂಡಿದೆ.

ಕಾಲದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ!

ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿಗಳು ನೀತಿಗಳ ಬದಲು ತಮ್ಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಮಾರುತ್ತಾರೆ. ಇದು ರಾಜಕೀಯವನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಬದಲು ಸಿನಿಮೀಯ ಮನರಂಜನೆಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ. ಅಭಿಮಾನಿಯಾಗಿರುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ತಪ್ಪಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಬೇಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಅಭಿಮಾನಿ ಮನಸ್ಥಿತಿಯೇ ಅಪಾಯಕಾರಿ! ಜನರಲ್ ಝಡ್ ಯುವಕರಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆಯು ವಿವಿಧ ಅಂಶಗಳ ಸಂಯೋಜಿತ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಲು, ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸುಧಾರಣೆಗಳು, ಕುಟುಂಬ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಚರ್ಚೆಗಳು, ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಈ ಸಮಯದ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ರಾಜಕೀಯ ಶಿಕ್ಷಣವು ಕೇವಲ ಒಂದು ವಿಷಯವಾಗಿರಬಾರದು, ಅದನ್ನು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಗುರಾಣಿಯಾಗಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಬೇಕು.